IZVOD IZ PREGLEDA STANDARD KVALIFIKACIJE U STRUČNOM OBRAZOVANJU I OBUCI

MEDICINSKI TEHNIČAR

STANDARD KVALIFIKACIJE (QUALIFICATIONS STANDARD)

1. OSNOVNE KARAKTERISTIKE (BASIC CHARACTERISTICS)

1.1 Naziv kvalifikacije (generički i specifični dio) (title of the qualification; generic and subject specific)

Medicinski tehničar / Medicinska sestra (Medical technician)

1.2 Polje po ISCED FoET2013 (Field in ISCED FoET2013)

0913 (Nursing and midwifery)

1.3 ECVET bodovi (ECVET)

240

1.4 Razina/nivo (Level)

4

1.5 Uvjeti/načini pristupanja (Entry requirements)

Završena osnovna škola

2. ISHODI UČENJA (LEARNING OUTCOMES)

2.1 Ishodi učenja (znanja, vještine, kompetencije) (Learning outcomes (knowledge, skills, competences))

Znanja, vještine i kompetencije preuzete iz CCC

Znanja

  • Opisuje postupke osiguranja zdrave mikroklime
  • Prikuplja podatke za izradu plana zdravstvene njege
  • Poznaje medicinsku dokumentaciju
  • Utvrđuje prioritete,potrebe i ciljeva zdravstvenenjege sa stručnim timom
  • Analizira medicinske evidencije
  • Opisuje strukturu zdravstvene zaštite
  • Definiše njegu prema Florence Nightingale i prema Virginii Henderson
  • Opiše pojam i definiciju zdravstvene zaštite, nivoe zdravstvene zaštite
  • Objasni pojam i načela zdravstvene zaštite, mjere zdravstvene zaštite i deontologiju sestrinstva
  • Pojasne primjenu etike u radu medicinskih tehničara
  • Opiše izgled bolničke zgrade, izgled bolničkog odjela, nabroji vrste bolničkih zgrada
  • Opiše modele njege bolesnika, proces zdravstvene njege, definiše sestrinsku dijagnozu
  • Opiše način komuniciranja medicinskog osoblja
  • Opiše izgled bolesničkog kreveta, objasni namještanje kreveta bez bolesnika i namještanje kreveta sa bolesnikom (ležećem, sjedećem  položaju i inkontinentnog bolesnika)
  • Objasni značaj održavanja lične higijene, objasni dnevnu, djelimičnu i povremenu njegu
  • Prepoznaje potrebne higijenske uvjete u sprječavanju infekcije
  • Opisuje mjere zaštite u radu sa opasnim ljekovima
  • Opisuje pripremu bolesničke sobe za izvođenje sestrinskih radnji
  • Opisuje pravilno pranje i dezinfekciju ruku
  • Opisuje osnove previjanja
  • Provjerava i procjenjuje ispravnost opreme pribora i materijala
  • Objašnjava značaj održavanja lične higijene
  • Prepoznaje bolesnikovu pokretlivost
  • Opisuje postupke kupanja ,pranja kose i njegu usne duplje
  • Razlikuje promjene na koži i sluznicama
  • Opisuje postupke u planiranju materijlnih i drugih resursa
  • Opisuje postupke u njezi umirućeg bolesnika
  • Opisuje vitalne znake i metode mjerenja istih
  • Kontroliše monitoring za mjerenje vitalnih znaka
  • Definiše postupke u olakšavanju disanja
  • Objašnjava postupke uzimanja izlučevina
  • Opisuje način izvođenja kateterizacije
  • Opisuje način izvođenja klizme
  • Opisuje stanje diureze i promjene stolice
  • Sažima podatke o bolesnikovom unosu hrane i tekučine
  • Razlikuje prirodan i vještački način hranjenja bolesnika
  • Objašnjava važnost odlaganja otpada u skladu sa procedurama
  • Opisuje pripremu i primjenu lijekova za aplikaciju prema propisanim upustvima
  • Poznaje tehnike primjene lijekova i moguće komplikacije
  • Spoznaje važnost mjera bitnih za bolesnikovu sigurnost tokom izvođenja medicinsko tehničkih postupaka
  • Imenuje stanja koja ugrožavaju bolesnikov život
  • Opisuje postupke reanimacije
  • Navodi set za reanimaciju i nabraja pribor za otvaranja venskog puta
  • Opisuje postupke efikasnog zaustavljanja krvarenja
  • Objašnjava postupke sigurnog transporta
  • Objašnjava indikacije za oksigeno-terapiju i način davanja kiseonika
  • Objašnjava postupke primjene infuzije i transfuzije
  • Objašnjava pojam krio i termo terapije
  • Objašnjava postupke u anafilaktičkom šoku
  • Objašnjava pojam palijativne njege
  • Prepoznaje znakove trovanja i opisuje postupak
  • Opisuje osnovne principe dijagnostike(UZV,endoskopske,RTG dijagnostike)i pripremu pacijenta za izvođenje istih
  • Objašnjava postupke preopertivne i postoperativne njege bolesnika
  • Definiše zadatke u njezi infektivnog i neurološkog bolesnika
  • Opisuje rad medicinske sestre na psihijatrijskom odjeljenju
  • Objašnjava metode zbrinjavanja povreda
  • Prepoznaje vrste preloma i pravila imobilizacije
  • Objašnjava rad medicinskog tehničara u pripremi pacijentice za ginekološki pregled
  • Razlikuje rad medicinskog tehničara u patronašnoj službi
  • Opisuje ulogu medicinskog tehničara u promociji zdravlja i prevenciji bolesti
  • Objašnjava komunikacijski proces sestra pacijent
  • Prezentuje simptome dijabetesa
  • Opisuje probleme starih
  • Opisuje rad medicinskog tehničara na pedjatrijskom odjeljenju
  • Definira dekubitus, trombozu, tromboflebitis, respiratorne komplikacije, kontrakture i nesvjesticu i objasni zadatke sestre u sprečavanju nastanka i liječenju istih
  • Objasni uslove za nastanak infekcije, borbu protiv infekcije (antisepsu i asepsu)
  • Objasni dezinfekciju i sterilizaciju (metode, kontrolu sterilizacije i organizaciju jedinice za sterilizaciju)
  • Objasni osnovu previjanja i hirurške instrumente
  • Prikažu anatomska i fiziološka obilježja zdravog novorođenčeta, te anomalije i zastoj u fizičkom i psihičkom razvoju dojenčeta
  • Opišu anatomsku i funkcionalnu nezrelost i vrste brige za ugroženo novorođenče
  • Nabroje kontraceptivna sredstva i metode.
  • Poznaju način obavljanja ginekološkog pregleda.
  • -Navedu i opišu različite dijagnostičke pretrage u ginekologiji, prepoznaju vrstu ginekološke bolesti ili poremećaja, te objasne savremene terapijske procedure u ginekologiji
  • Prezentiraju stručne medicinske postupke i procedure u terapiji urgentnih stanja izazvanih različitim djelovanjem faktora iz vanjske sredine.
  • Predstave način organizacije rada službe i timova urgentne medicine.
  • Objasni zdravtvenu njegu bolesnika nakon operacije
  • Samostalno koristi medicinsku terminologiju
  • Razlikuje tipove obrazaca u zadravstvenoj i u socijalnoj ustanovi
  • Razlikuje medicinske propise I propise zdravstvenog osiguranja
  • Podhranjuje sestrinske I druge zapise
  • Sudjeluje u naručivanju,prijemu I nadzoru lijekova I sanitetskog materijala sudjeluje u prepoznatljivosti ustanove na tržištu
  • Objasni bolesti srca i krvnih sudova
  • Opiše simptome bolesti probavnog sistema
  • Opiše principe transfuzije krvi
  • Opiše vrste otvorenih rana i proces zacjeljivanja
  • Opiše zarazne bolesti uzrokovane bakterijama, virusima i gljivicama
  • Opiše degenrativne bolesti CNS
  • Opiše simptome i znakove bolesti PNS
  • Objasni načine primjene lijekova, resorpciju, raspodjelu i izlučivanje lijekova iz organizma
  • Opiše framakologiju nervnog, kardiovaskularnog, respiratornog, urogenitalnog, tjelesnih tečnosti, kože i sluzokože sistema
  • Opiše patološke procese
  • Opiše bolesti i promjene u staračkoj dobi
  • Opiše faze u procesu umiranja i znakove smrti
  • Opiše anatomska i fiziološka obilježja zdravog novorođenčeta, te anomalije i zastoj u fizičkom i psihičkom razvoju dojenčeta
  • Opišu anatomsku i funkcionalnu nezrelost i vrste brige za ugroženo novorođenče
  • Opiše kontraceptivna sredstva i metode
  • Opiše način obavljanja ginekološkog pregleda
  • Opiše različite dijagnostičke pretrage u ginekologiji, prepoznaju vrstu ginekološke bolesti ili poremećaja, te objasne savremene terapijske procedure u ginekologiji
  • Opiše stručne medicinske postupke i procedure u terapiji urgentnih stanja izazvanih različitim djelovanjem faktora iz vanjske sredine
  • Opiše način organizacije rada službe i timova urgentne medicine

 

Vještine

  • Izabire odgovarajuću odjeću, te alat i pribor
  • Primjenjuje plan zdravstvene njege u praksi
  • Provjerava ispravnost opreme pribora i materijala
  • Provodi mjere stareilizcije i dezinfekcije
  • Koristi medicinski pribor i uređaje
  • Primjeni njegu prema Florence Nightingale
  • Primjeni zdravstvenu zaštitu u svojoj sredini i načela zdravstvenih radnika u praksi
  • Organizira bolesničku sobu, namjesti bolesničku postelju bez bolesnika i sa bolesnikom u postelji,
  • Sudjeluje u viziti
  • Aspirira gornje disajne puteve
  • Izvodi postupke vještačkog disanja
  • Provodi ličnu higijenu bolesnika i posmatra vitalne funkcije bolesnika
  • Samostalno obavlja zdravstvenu njegu
  • Provodi mjere prevencije dekubitusa, prevencije kontraktura i nesvjestice, prevencije respiratornih komplikacija te prevencije i liječenja tromboze i tromboflebitis
  • Popunjava medicinsku dokumentaciju
  • Uzima sestrinske zdravstvene istorije
  • Procjeni stanje hitnosti pacijenta
  • Pravilno provede procedure pripreme materijala za dijagnostičke pretrage
  • Pravilno asistira u toku izvođenja medicinsko tehničkih radnjii
  • Procijeni i prati stanje pacijenta
  • Primjeni i aplicira potrebne terapije
  • Provodi dezinfekciju i sterilizaciju, te pravilno higijensko i hirurško pranje ruku
  • Provodi previjanje i postavljanje zavoja
  • Primjeni u praksi metode zbrinjavanja povrede, pružanja prve pomoći, sredstva za imobilizaciju.
  • Pripremi materijal i pacijenta u akutnom trovanju, pripremi antidot terapiju i asistira
  • Procijeni koncept zdravlja i primjeni koncept promocije zdravlja, te prevenciju bolesti
  • Primijeni u praksi koncept primarne zdravstvene njege, ulogu medicinskog tehničara u porodičnoj medicini
  • Radi sa inkubatorom i njeguje prematurus, primjeni njegu pupka i prirodnih otvora, obradu tjemenjače , ojeda i soora
  • Pravilno primjene dezinfekciju i sterilizaciju u radu sa pacijentom
  • Uspješno popune odgovarajuće formulare (sestrinsku dokumentaciju)
  • Pripreme pacijenta za spirometriju, za snimanje EKG i rukovanje aparatima
  • Uzima bris nosa, grla, oka, kože, iz rane
  • Uzima uzorake za biopsiju, za punktate
  • Uzima uzorke urina, uzorake iz polnih organa i stolice
  • Izvodi kateterizaciju i asistira
  • Mjenja urinarni kateter
  • Mjeri vitalne znake i ubilježava u listu
  • Njeguje usnu duplju
  • Namješta zubnu i ušnu protezu
  • Uređuje tijelo umrlog prema standardima
  • Pravilno podhranjuje lijekove
  • Evidentira utrošeni materijal
  • Osigurava aseptične uslove tokom pripreme operativnog polja
  • Vodi brigu o starima
  • Upisuju gotove analize u dokumentaciju
  • Raspoznaju vrste laboratorija
  • Uzimanje kapilarne i venske krvi
  • Raspoznaju vrste instrumentalnih pretraga
  • Izvodi osnovne fizikalno terapijske radnje
  • Vrši edukaciju omladine ,školskog i predškolskog uzrasta
  • Komunicira u usmenom obliku
  • Primjenjuje specifičnosti komunikacije sa pojedincem ii zajednicom svih životnih dobi
  • Vodi sestrinsku anamnezu
  • Nabavlja potrebne lijekove I skladišti ih
  • Planira proces zdravstvene njege I organizuje isti
  • Vrši obračun zdravstvenih usluga
  • Koristi informacionu tehnologiju

 

Kompetencije

  • Razvija kulturno-higijenske navike, savjesnost i urednost
  • Ima pozitivan stav preme pacijentu
  • Sudjeluje u planiranju edukacije
  • Pokazuje odgovarajući nivo odgovornosti
  • Pokazuje socijalno prihvatljivo ponašanje
  • Uvažava upozorenje i mjere opreza
  • Pokazuje odgovarajući nivo odgovornosti
  • Ima pozitivan stav pema pacijentu
  • Ima pozitivan stav prema zdravlju, bolesti i nemoći,
  • Prihvaća odgovornost za vlastite postupke
  • Djeluje samostalno i inovativno
  • Poštuje prava pacijenta
  • Trajno se usavršava prema cjeloživotnom obrazovanju
  • Pokazuje socijalno prihvatljivo ponašanje
  • Pokazuje profesionalnu i moralno etičku odgovornost
  • Pokazuje kapacitete i spretnost za timski rad
  • Razvija sposobnosti timskog rada, kao i komunikacije sa zaposlenim
  • Ima osjećaj za estetiku
  • Razviju uspješnu komunikaciju sestra – pacijent – porodica
  • Pravilno primjenjuje etiku zdravstvenog radnika
  • Uvažava upozorenje i mjere opreza
  • Ima volju za učenjem i da poboljša i dopuni svoje znanje
  • Razvija vještine komunikacije sa starim, bolesnim i nemoćnim osobama, uključivo prepoznavanje neverbalnih znakova komunikacije
  • Radi samostalno i Vodi tim
  • Pozitivan stav prema inovacijama I promjenama
  • Moralno etička I profsionalna odgovornost

2.2 Kriteriji ispitivanja i ocjenjivanja ishodi učenja (Learning outcomes assessment criteria)

  • Ispitivanje i ocjenjivanje svih stečenih ishoda učenja vrši se formativno i/ili sumativno, uključujući završni praktični rad
  • Ispitivanje i ocjenjivanje provodi isključivo obrazovna ustanova (škola, centar za obrazovanje odraslih, ispitni centar) ovlaštena od strane nadležne obrazovne vlasti, koja ima razvijen sistem osiguranja kvaliteta
  • Ispitivanje i ocjenjivanje se obavlja u odgovarajuem prostoru i na opremi koja se koristi u praksi u okviru zanimanja medicinskog tehničara/medicinske sestre
  • Ispitivači i ocjenjivači imaju odgovarajuće kvalifikacije nastavnika, a za ispitivanja i ocjenjivanja praktičnog rada kvalifikacije stručnjaka iz prakse

2.3 Jedinice ishoda učenja i ECVET bodovi (Unit of learning outcomes and ECVET)

  • Općeobrazovni modul za 4-godišnje programe 80 ECVET
  • Latinski jezik 6 ECVET
  • Anatomija i fiziologija 10 ECVET
  • Higijena sa zdravstvenom zaštitom 6 ECVET
  • Medicinska psihologija i pedagogija 6 ECVET
  • Mikrobiologija 6 ECVET
  • Biohemija 6 ECVET
  • Interna medicina 6 ECVET
  • Hirurgija 6 ECVET
  • Infektologija s parazitologijom 6 ECVET
  • Neuropsihijatrija 6 ECVET
  • Farmakologija 6 ECVET
  • Patologija 6 ECVET
  • Pedijatrija 6 ECVET
  • Ginekologija i akušerstvo 6 ECVET
  • Urgentna medicina 4 ECVET
  • Porodična medicina 4 ECVET
  • Poduzetništvo 4 ECVET
  • Praktična nastava 60 ECVET

3. RELEVANTNOST KVALIFIKACIJE (RELEVANCE OF THE QUALIFICATION)

3.1 Potrebe tržište rada (Labour market needs)

Ova kvalifikacija je relevantna za zanimanja medicinskog tehničara/medicinske sestre

3.2 Nastavak obrazovanja/ prohodnost (Further education/progression)

Visoko obrazovanje

3.3 Druge potrebe (Other needs)

Kroz ovu kvalifikaciju se stječu i ključne kompetencije za cjeloživotno učenje

4. OSIGURANJE KVALITETE (QUALITY ASSURANCE)

4.1 Članovi ekspertne grupe (Expert group members)

  • Bojana Kovačević, diplomirana medicinska sestra, glavna sestra intenzivne njege, JZU Bolnica Trebinje
  • Vesna Šiljegović-Radović, doktor medicine, profesor stručnih predmeta, Centra srednjih škola Trebinje
  • Nijaz Zorlak, magistar odgojnih nauka, Pedagoški zavod BPK-a Goražde
  • Goran Zmijanjac, diplomirani politolog, direktor Zavoda za obrazovanje odraslih Republike Srpske
  • Radmila Pejić, pomoćnik ministra za visoko obrazovanje, Ministarstvo prosvjete i kulture Republike Srpske
  • Almin kaplan, diplomirani medicinski tehničar, profesor higijene i zdravstvenog odgoja i zdravstvene njege, Srednja medicinska škola Mostar
  • Dubravka Letić, viša medicinska sestra, glavna sestra Bolnice Brčko Distrikta
  • Vera Lalić, diplomirani medicinski tehničar, profesor praktične nastave, JU poljoprivredna i medicinska škola Brčko

4.2 Predlagatelji (Proponents)

Nadležne obrazovne vlasti

4.3 Web-stranica na kojoj je odluka o usvajanju standarda zanimanja objavljena

(Web-page of the decision on adoption of the occupational standard)

www

4.4 Rok do kojeg standard kvalifikacije treba evaluirati (The deadline by which the QS should be reviewed)

5 godina

4.5 Nadležne vlasti za dodjelu kvalifikacije  (Competent authority for awarding the qualification)

Nadležne obrazovne vlasti

4.6 Vanjsko osiguranje kvalitete (External quality assurance)

Nadležne obrazovne vlasti i pedagoški zavodi